Bitki Sağlığında Sürdürülebilirlik ve Döngüsel Ekonomi: HMKÜ Bitki Sağlığı Kliniği Örneği

HMKÜ Bitki Sağlığı Kliniği Uygulama ve Araştırma Merkezi, Müdürü Prof. Dr. Şener Kurt tarafından “Döngüsel Ekonomi, Atık Yönetimi ve Sürdürülebilirlik Sempozyumu (DASS-2025)” kapsamında “Bitki Sağlığında Sürdürülebilirlik ve Döngüsel Ekonomi: HMKÜ Bitki Sağlığı Kliniği Örneği” başlıklı sunum ile tanıtıldı.

Continue reading “Bitki Sağlığında Sürdürülebilirlik ve Döngüsel Ekonomi: HMKÜ Bitki Sağlığı Kliniği Örneği”

Bitkilerin Hayatta Kalma Savaşı: 2024’ün Aşırı Sıcaklıkları ve Etkileri

Fizyolojik Etkiler

  1. Fotosentez ve Solunum: Aşırı sıcaklıklar bitkilerin fotosentez yapma yeteneğini olumsuz etkiler. Fotosentez oranı düşer, bu da bitkilerin enerji üretiminde azalmaya yol açar. Aynı zamanda, solunum oranı artar ve bu durum, bitkilerin enerji rezervlerinin hızla tükenmesine neden olur. Bu çift etki, bitkilerin büyüme ve gelişmesini ciddi şekilde yavaşlatır​ (TR Dizin)​​ (Home)​.

“Kuzeybatı Pasifik’teki sıcak hava dalgaları, geniş çapta bitki örtüsünün yanmasına neden oldu ve bu durum fotosentezi ve genel bitki sağlığını olumsuz etkiledi.” (KTVZ)​.

  1. Su Kaybı ve Transpirasyon: Yüksek sıcaklıklar, bitkilerde terleme (transpirasyon) oranını artırır, bu da su kaybına yol açar. Su stresi yaşayan bitkilerde yapraklar solgunlaşır ve hatta yanık izleri görülebilir. Bu durum bitkilerin su dengesini bozar ve büyüme süreçlerini sekteye uğratır​ (TR Dizin)​.

“Avrupa’daki birçok ürün, yüksek sıcaklıklar nedeniyle şiddetli su stresi yaşadı ve bu durum, yaprakların kıvrılması ve solması gibi gözle görülür belirtilerle kendini gösterdi.” ((State of the Planet)​.

Morfolojik Etkiler

  1. Yaprak Yanıkları ve Solgunluk: Aşırı sıcaklıkların doğrudan etkisiyle bitkilerin yapraklarında yanıklar oluşabilir. Bu yanıklar, bitkilerin fotosentez kapasitesini azaltır ve genel sağlık durumunu bozar. Ayrıca, su kaybı nedeniyle yapraklar solgun hale gelir ve bitki genel olarak zayıf bir görünüme bürünür​ (Home)​.

“Oregon’da, 2021’de meydana gelen ısı kubbesi olayı, ağaçlardaki yaprakların aşırı sıcak nedeniyle ‘pişerek’ kahverengiye ve kırmızıya dönmesine neden oldu; bu durum 2024’te yeniden gözlemlendi. (KTVZ)​.

  1. Kök Gelişimi: Yüksek toprak sıcaklıkları, kök gelişimini olumsuz etkiler. Kökler yeterince derine inemez ve bu da bitkilerin su ve besin maddelerine ulaşmasını zorlaştırır. Bu durum bitkilerin genel sağlığını ve dayanıklılığını azaltır​ (Defteriniz)​.

Verimsel Etkiler

  1. Ürün Kaybı: Aşırı sıcaklıklar, tarımsal ürünlerin veriminde ciddi kayıplara neden olabilir. Örneğin, sıcaklık stresi altında olan domates bitkilerinde çiçeklerin ve genç meyvelerin dökülmesi sıkça görülür. Bu durum, ürün miktarının azalmasına ve ekonomik kayıplara yol açar​ (Gazete Kocaeli)​.

“Dünyanın çeşitli yerlerindeki buğday mahsullerinde, yüksek sıcaklıkların çiçeklenme aşamasını etkilemesi nedeniyle tane tutumunda azalma görüldü.” (EOS Data Analytics)​.

  1. Kalite Düşüşü: Aşırı sıcaklıklar, ürün kalitesini de olumsuz etkiler. Örneğin, yüksek sıcaklıklara maruz kalan üzüm bağlarında, üzüm tanelerinin iriliği ve şekeri azalabilir. Bu da, ürünlerin pazar değerini düşürür ve ekonomik zarara neden olur​ (Gazeteoku)​​ (Habertürk)​.

Ekosistem Üzerindeki Etkiler

  1. Arı Popülasyonları: Aşırı sıcaklıklar, arı popülasyonlarını olumsuz etkileyerek bitki tozlaşma süreçlerini aksatır. Arıların yaşam alanları ve besin kaynakları daraldıkça, tozlaşma etkinliği azalır ve bu durum, bitki çeşitliliğini ve verimini olumsuz etkiler​ (Gazete Kocaeli)​.
  2. Zararlı istilaları: Isı stresine maruz kalan bitkiler, doğal savunmaları zayıfladığından zararlılara ve hastalıklara karşı daha duyarlıdır.

“Kuzey Amerika’daki mahsullerde haşere aktivitesi arttı; haşereler sıcak koşullarda gelişerek zaten stres altında olan bitkilere daha fazla zarar verdi.” (State of the Planet)​​ (EOS Data Analytics)​.

Bu örnekler, 2024 yılı Mayıs ve Haziran aylarında yaşanan aşırı sıcaklıkların bitkiler üzerindeki ciddi olumsuz etkilerini gözler önüne sermektedir. Bu durum, tarım sektörü ve ekosistemler üzerinde büyük bir tehdit oluşturmaktadır.

Gazete Haberleri ve STK Görüşleri

Gazete Haberleri

Sözcü Gazetesi, 26 Haziran 2024 tarihinde aşırı sıcaklıkların bitkiler üzerindeki etkilerini ele alan bir makale yayınladı. Haberde, yüksek sıcaklıkların bitkilerde fotosentez ve solunum süreçlerini olumsuz etkilediği, yaprak yanıklarına ve su kaybına yol açtığı belirtildi. Ayrıca, tarımsal ürünlerde verim kaybının ve bitki hastalıklarının artışının, ekonomik açıdan da ciddi sonuçlar doğurabileceği vurgulandı.

Habertürk’te yer alan bir başka haberde, tarım sektöründeki uzmanların görüşlerine yer verildi. Uzmanlar, aşırı sıcaklıkların özellikle yazlık bitkilerde stres yarattığını, çiçek ve meyve dökülmelerine neden olduğunu belirtti. Ayrıca, çiftçilerin bu duruma karşı çeşitli adaptasyon yöntemleri geliştirmesi gerektiği üzerinde duruldu.

Gazete Kocaeli, aşırı sıcaklıkların arı popülasyonları üzerindeki etkilerini ele alan bir haberde, dolaylı olarak bitkiler üzerindeki olumsuz etkileri de ele aldı. Arı popülasyonlarındaki azalma, tozlaşma süreçlerini olumsuz etkileyerek bitki çeşitliliğinde azalmaya neden olabilir.

Ekonomim’ de yer alan bir haberde, Aşırı sıcaklar tarımı olumsuz etkiledi! Üzüm bağları kavruldu

Dünyaca ünlü ihracat ürünü çekirdeksiz Sultani üzümün yetiştiği Manisa’da 45 dereceleri bulan hava sıcaklıkları üzüm bağlarını da olumsuz etkiledi. Yer yer bazı bağlarda güneş yanıkları tespit edildi. Saruhanlı Ziraat Odası Başkanı Aydoğan Okur, bağlarda sulama, sürme gibi işlemlerin gece saatlerinde yapılması gerektiğini söyledi.

Bitkiler aşırı sıcakları yenebilir mi?

Bilim insanları, bitkilerin sıcaklık artışlarına karşı verdikleri tepkileri kontrol eden moleküler mekanizmaları belirlemek için genetik ve biyokimyasal analizler gerçekleştirdi.

STK Görüşleri

  • Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB):
  • TZOB, aşırı sıcaklıkların tarım üzerindeki etkilerini detaylandıran bir rapor yayımladı. Raporda, çiftçilere yönelik tavsiyeler ve sıcaklık stresine dayanıklı bitki çeşitlerinin geliştirilmesi gerektiği vurgulandı. Ayrıca, sulama tekniklerinin iyileştirilmesi ve sıcaklık stresine karşı koruyucu önlemler alınması gerektiği belirtildi.
  • Greenpeace Türkiye:
  • Greenpeace, iklim değişikliği ve aşırı sıcaklıkların bitkiler üzerindeki etkileri konusunda kamuoyunu bilinçlendirmeye yönelik kampanyalar düzenlemektedir. Bu kampanyalarda, sürdürülebilir tarım uygulamalarının ve doğa dostu çözümlerin önemine dikkat çekilmektedir.

Bu tür bilgilendirme ve bilinçlendirme çalışmaları, bitkilerin aşırı sıcaklık stresine karşı korunması ve tarımsal verimliliğin sürdürülebilirliği açısından büyük önem taşımaktadır

2024’ün Aşırı Sıcaklıkları Bitkileri Tehdit Ediyor: Çiftçiler Ne Yapmalı?

2024 yılı Mayıs ve Haziran aylarında yaşanan aşırı sıcaklıklar, bitkiler üzerinde ciddi olumsuz etkiler yaratmıştır. Bu durum, tarım sektöründe büyük endişe yaratmış ve çiftçilerin bu durumla nasıl başa çıkabileceği konusunda acil çözümler aranmasına neden olmuştur. Aşağıda, aşırı sıcaklıkların bitkiler üzerindeki etkilerini azaltmak için çiftçilerin alabileceği önlemler detaylandırılmaktadır:

1. Daha Dayanıklı Bitki Türleri Seçmek (EOS Data Analytics)​.

  • Isıya Dayanıklı Tohumlar: Çiftçiler, yüksek sıcaklıklara dayanıklı bitki türlerini ve tohumlarını tercih ederek verim kaybını en aza indirebilirler. Isıya dayanıklı hibrit tohumların kullanımı, bu tür stres faktörlerine karşı bitkilerin direncini artırabilir​ (TR Dizin)​.

2. İleri Sulama Teknikleri Kullanmak (EOS Data Analytics)​.

  • Damlama Sulama Sistemleri: Damlama sulama, suyun doğrudan bitki köklerine verilmesini sağlar ve buharlaşma yoluyla su kaybını en aza indirir. Bu yöntem, su kullanım verimliliğini artırarak bitkilerin ihtiyaç duyduğu suyu optimum seviyede tutar​ (Defteriniz)​.
  • Zamanlı Sulama: Sabah erken saatlerde veya akşam geç saatlerde sulama yapmak, su kaybını ve bitki strese maruz kalmasını azaltır. Bu, bitkilerin günün en sıcak saatlerinde daha serin kalmasını sağlar.

3. Gölgeleme ve Koruma Önlemleri (EOS Data Analytics)​.

  • Gölgeleme Örtüleri: Bitkilerin üzerine gölgeleme örtüleri yerleştirmek, doğrudan güneş ışığından korunmalarını sağlar ve yaprak sıcaklığını düşürür. Bu, bitkilerin fotosentez yapma kapasitesini korumasına yardımcı olur​ (Habertürk)​.
  • Rüzgar Perdeleri: Rüzgar perdeleri kullanarak, bitkilerin aşırı buharlaşmasını ve su kaybını azaltmak mümkündür. Rüzgar perdeleri, ayrıca bitkileri yüksek sıcaklıkların doğrudan etkisinden korur.

4. Toprak Yönetimi (EOS Data Analytics)​.

  • Malçlama: Toprağın üzerini organik malç ile kaplamak, su buharlaşmasını azaltır ve toprak sıcaklığını dengeler. Malç, ayrıca toprağın nemini koruyarak bitkilerin daha sağlıklı gelişmesini sağlar​ (Home)​.
  • Toprak Nem Sensörleri: Bu sensörler, toprağın nem seviyesini izleyerek sulama zamanlamasını optimize eder. Böylece, bitkilerin ihtiyaç duyduğu suyun tam olarak verilmesi sağlanır ve su israfı önlenir.

5. Bitki Besleme ve Destekleme

  • Doğru Gübreleme: Bitkilerin sıcaklık stresine karşı dirençlerini artırmak için uygun gübreleme teknikleri kullanılmalıdır. Fosfor ve potasyum açısından zengin gübreler, bitkilerin kök gelişimini ve su tutma kapasitesini artırır.
  • Stres Giderici Ürünler: Antioksidanlar ve bitki hormonları içeren stres giderici ürünler, bitkilerin sıcaklık stresine karşı daha dirençli olmasını sağlar.

6. Erken Hasat ve Planlama (EOS Data Analytics)​.

  • Erken Hasat: Bazı durumlarda, aşırı sıcaklıklara maruz kalmadan önce ürünlerin erken hasat edilmesi, ürün kaybını önleyebilir.
  • Dönüşümlü Ekim: Farklı bitki türlerinin dönüşümlü olarak ekilmesi, toprağın daha verimli kullanılmasını sağlar ve bitki hastalıklarının yayılmasını engeller.

Mayıs ve Haziran 2024’teki aşırı sıcaklıklar, çeşitli bitki türleri ve tarımsal uygulamalar üzerinde derin bir etki yarattı. Sıcak hava dalgası, fizyolojik stres ve su kaybından tozlaşmanın azalmasına ve zararlılara karşı artan duyarlılığa kadar hem çiftçiler hem de ekosistemler için çok sayıda zorluk yarattı. Bu sorunların ele alınması, ısıya dayanıklı bitki çeşitlerinin seçilmesi, sulama uygulamalarının optimize edilmesi ve sürdürülebilir uygulamalar yoluyla toprak sağlığının iyileştirilmesi gibi uyarlanabilir stratejiler gerektirir.

“Dünya ısındıkça, ölen bitkilerin sessiz çığlığı uymamız gereken bir uyarı yankılar.”

Leave a comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Mikrobiyolojide Yeni Çağ: MALDI-TOF MS İle Hızlı ve Güvenilir Tanılama

MALDI-TOF MS (Matrix-Assisted Laser Desorption/Ionization Time-of-Flight Mass Spectrometry), kütle spektrometresi genellikle proteinler, peptitler, lipitler ve polimerler gibi büyük biyomoleküllerin analizinde kullanılan bir kütle spektrometresi teknolojisidir. İşte bu teknolojinin bazı temel bileşenleri ve işleyişi hakkında bilgiler:

Temel Bileşenler ve İşleyiş

  1. Matrix Preparation (Matris Hazırlığı):
    • Numune, organik bir matriks ile karıştırılır. Matriks, lazer ışığını absorbe eder ve numuneyi iyonize eder.
    • Genellikle kullanılan matriksler arasında sinapinic asit, alfa-siyanohidroksisinamik asit ve dihidroksibenzoik asit bulunur.
  2. Laser Desorption/Ionization (Lazer Desorpsiyon/İyonizasyon):
    • Hazırlanan numune, lazer ışını ile vurulur. Lazer, matriks moleküllerini buharlaştırarak ve numune moleküllerini iyonize ederek analitik duruma getirir.
    • Bu süreçte numunedeki büyük moleküller (örneğin proteinler) matriks tarafından korunduğundan, bu moleküller yüksek enerjiden zarar görmez.
  3. Time-of-Flight Analyzer (Uçuş Zamanı Analizörü):
    • İyonize olan moleküller, bir elektrik alanı aracılığıyla hızlandırılır ve uçuş tüpüne gönderilir.
    • İyonların tüp içerisindeki uçuş süreleri, kütle/yük oranlarına (m/z) bağlı olarak ölçülür. Daha küçük ve hafif iyonlar daha hızlı hareket ederken, daha büyük ve ağır iyonlar daha yavaş hareket eder.
  4. Detector (Dedektör):
    • Uçuş tüpünün sonunda yer alan dedektör, iyonların varış zamanlarını ölçer ve bu verileri kullanarak bir kütle spektrumu oluşturur.
    • Bu spektrum, numunedeki farklı bileşenlerin kütle/yük oranlarına göre dağılımını gösterir.

Uygulamalar

  • Proteomik: Proteinlerin tanımlanması ve karakterizasyonu.
  • Mikroorganizma Tanımlama: Özellikle bakteriyel türlerin hızlı ve doğru tanımlanması.
  • Biyomarker Keşfi: Hastalıkların teşhisi için potansiyel biyomarkerların belirlenmesi.
  • Farmasötik Araştırmalar: İlaç metabolitlerinin ve farmasötik bileşiklerin analiz edilmesi.

Avantajlar

  • Hızlı ve yüksek doğrulukta analiz yapabilme.
  • Minimal numune hazırlığı gerektirir.
  • Çeşitli biyolojik ve kimyasal numuneleri analiz etme kapasitesi.

Dezavantajlar

  • Düşük çözünürlük (özellikle yüksek kütle/yük oranlarında).
  • Düşük miktarda analit içeren numunelerde hassasiyet sorunları.
  • İyon bastırma etkileri ve matriks etkileri gibi bazı analitik problemler.

MALDI-TOF MS teknolojisi, biyolojik ve kimyasal analizlerde geniş bir uygulama yelpazesi sunar ve modern bilimde önemli bir araç haline gelmiştir.

Günümüzde, matris destekli lazer desorpsiyon / iyonizasyon uçuş süresi (MALDI-TOF) kütle spektrometresi (MS), Mikrobiyolojik çalışmalarda, türler bazında bitki ile ilişkili mantar, bakteri ve mayaların tanımlanmasında güncel tanımlama tekniklerine doğru bir alternatif sunan, hızlı, kullanımı kolay başarılı bir analitik teknik olarak kabul edilmiştir. MALDI-TOF MS tarafından yapılan mikroorganizma analiz prosedürleri teknik olarak basit ve hızlıdır. Ayrıca, geniş bir yelpazedeki önemli mikroorganizmaların tanımlanması için tekrarlanabilir ve ticari veri tabanları mevcuttur. MALDI-TOF MS, doğrudan bozulmamış bakteri, mantar ve mayadan spesifik peptidleri veya proteinleri analiz eder (Chalupová ve ark., 2014; Carolis ve ark., 2012).

            Şekil 1. MALDI TOF MS cihazı (Uysal, A., 2019)

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Bitki Sağlığı Kliniği Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde hizmet verilmekte olan, Matrix asisted laser desorption ionization- time of flight mass spectrometry (MALDI-TOF MS) Mikroorganizma Tanımlama cihazında etanol formik asit ekstraksiyonu yöntemi ile elde edilen proteinler protein parmak izi eşleşmesi şeklinde kütüphane taraması yapılarak mikorganizmaların (bakteri, maya ve fungus) tanısı ortaya konulmaktadır. Cihazın flex kontrol yazılım programı (Biotyper 3.0; Microflex LT; Bruker Daltonics GmbH, Bremen, Germany) ile elde edilen spektrumlar, Maldi Biotyper Real-Time Classification (RTC) yazılımı (version.9) ile karşılaştırılarak tanı işlemi sürdürülmüştür. Analiz sonucunda, 1.700-3.000 arasında sarı/yeşil renkli olarak belirlenen veriler, güvenilir skor değeri olarak kabul edilmektedir. ( Uysal ve ark., 2018;Uysal, 2019; Uysal ve ark., 2020; Uysal ve ark. 2022).

Şekil 2. MALDI-TOF MS analiz tekniğinde iş akışını gösteren diagram (Uysal, A., 2019)

Bakteri örneklerinden elde edilen taze koloniler, MALDI TOF (Matrix Assisted Laser Desorption and Ionization Time-Of-Flight ) ile tanımlama yapılmak üzere Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Bitki Sağlığı Kliniği Uygulama ve Araştırma Merkezi’ne gönderilmiştir. Bu merkezde MALDI-TOF analizi ile mikroorganizma tanımlaması Uysal ve ark. (2019, 2020, 2022)’ndaki prosedür kullanılarak uygulanmıştır. Bunun için saf bakteri kültürlerinden ön protein izolasyonları yapılmış ve bu proteinlerin analizi sonucunda cihazdan elde edilen spektrumlar aracılığıyla cins ve tür teşhis işlemleri gerçekleştirilmiştir.

Şekil 3. MALDI TOF MS cihazında MALDI Biotyper Real-Time Classification (RTC) programındaki tanı skalası (A) ve izolatlarının protein profillerinin kütle spektrumları (B) (Uysal, A., 2019)


“MALDI-TOF MS, mikroskobik dünyayı görünür kılar.”

Dr. Aysun Uysal

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Bitki Sağlığı Kliniği Uygulama ve Araştırma Merkezi

X (Twitter): @bitkiklinigi @Aysunuysal2

Instagram: hmku_bisak

LinkedIn: Aysun Uysal

“Külleme Hastalığı Fındık Üretiminde Kriz Yarattı: Çözüm Yolları Nelerdir?

YAZAR : Dr. Aysun Uysal

Fındık küllemesi, özellikle fındık üretimi yapılan bölgelerde ciddi ekonomik kayıplara yol açan bir hastalıktır. Bu hastalığın etkeni, Phyllactinia guttata (Schltdl.) synonim olarak Erysiphe sp. adlı bir fungus (mantar) türüdür. Fındık küllemesi, yapraklarda, sürgünlerde ve meyvelerde beyaz veya gri renkte unumsu bir tabaka şeklinde belirir. Bu tabaka, fungusun sporlarının yoğun bir şekilde birikmesiyle oluşur ve bitkinin fotosentez yapmasını engelleyerek verim kaybına neden olur.

Hastalığın yayılması, özellikle nemli ve sıcak hava koşullarında hızlanır. Bu nedenle, fındık küllemesinin yayılmasını önlemek için iklim koşullarını ve tarım uygulamalarını dikkatle izlemek gereklidir. Kültürel önlemler arasında, fındık bahçelerinin iyi havalanmasını sağlamak, aşırı sulamadan kaçınmak ve yaprakların kurumasını teşvik etmek yer alır. Ayrıca, kimyasal mücadele de önemlidir. Uygun fungisitlerin zamanında ve doğru dozda uygulanması, hastalığın kontrol altına alınmasında etkili olabilir.

Sonuç olarak, fındık küllemesi, fındık üreticileri için ciddi bir tehdit oluşturan bir hastalıktır. Hem kültürel hem de kimyasal mücadele yöntemlerinin bir arada kullanılması, bu hastalığın yayılmasını önlemede ve kontrol altına almada en etkili yoldur. Bu nedenle, fındık üreticilerinin bu konuda bilinçli ve dikkatli olmaları büyük önem taşır.

Fındık küllemesi, fındık üreticileri için önemli ekonomik kayıplara neden olabilen bir hastalıktır. Ekonomik zararlarının başlıca nedenleri şunlardır:

  1. Verim Kaybı: Fındık küllemesi, yapraklar ve sürgünler üzerindeki unumsu tabaka nedeniyle fotosentezi engeller. Bu durum, bitkilerin büyümesini ve gelişmesini olumsuz etkiler, dolayısıyla meyve verimi düşer. Verimdeki bu azalma, doğrudan üretim miktarını etkileyerek ekonomik kayıplara yol açar.
  2. Kalite Düşüşü: Hastalık, fındık tanelerinin kalitesini de etkileyebilir. Fındıkların üzerinde mantar sporlarının birikmesi, meyvelerin pazar değerini düşürür. Kalitesi düşen ürünler, daha düşük fiyatlarla satılır, bu da üreticilerin gelirini azaltır.
  3. Artan Üretim Maliyetleri: Fındık küllemesi ile mücadele etmek için kullanılan kimyasal ilaçlar ve diğer önlemler, üretim maliyetlerini artırır. Fungisitler ve diğer mücadele yöntemleri için yapılan harcamalar, üreticilerin kâr marjını düşürür.
  4. İhracat Kaybı: Fındık üretiminde kalite düşüşü, uluslararası pazarlarda rekabet gücünü azaltır. Özellikle Türkiye gibi fındık ihracatında önde gelen ülkeler için bu durum, önemli ihracat kayıplarına neden olabilir.
  5. Uzun Vadeli Etkiler: Sürekli ve yoğun bir şekilde ortaya çıkan külleme hastalığı, fındık bahçelerinin uzun vadede verimliliğini düşürebilir. Bitkilerin zayıflaması ve ömrünün kısalması, gelecek yıllardaki üretimi olumsuz etkiler.

Bu nedenlerle, fındık küllemesi hem kısa vadede hem de uzun vadede fındık üreticileri için ciddi ekonomik zararlar doğurabilir. Bu zararın minimize edilmesi için etkili bir şekilde hastalık yönetimi ve kontrol stratejileri uygulanmalıdır.

Fındık küllemesi ile mücadelede kullanılan yöntemler iki ana kategoriye ayrılır: kültürel önlemler ve kimyasal mücadele.

Kültürel Önlemler

  1. Enfeksiyon Kaynaklarının Azaltılması: Yere düşen yapraklar ve hastalıklı bitki artıkları toplanmalı, bulaşık dip sürgünleri kesilip imha edilmelidir. Bu, hastalığın yayılmasını azaltmada önemli bir adımdır.
  2. Havalandırma ve Işıklanma: Bahçede nemi azaltmak için iyi bir hava sirkülasyonu sağlanmalı ve yeterli ışıklanma için düzenli budama yapılmalıdır. Yabancı ot mücadelesine de önem verilmelidir​ (HortiTurkey)​​ (ACARINDEX – Academic Researches Index)​.

Kimyasal Mücadele

  1. İlaçlama Zamanı: Fındık küllemesi görüldüğünde, belirtiler fark edildiği anda ilaçlamaya başlanmalıdır. Eğer hastalık daha önce görülmüşse, hastalık etmenine göre ilk ilaçlama zamanına karar verilir. Genellikle yapraklar normal büyüklüğe geldiğinde belirtiler ortaya çıkmadan ilk ilaçlama yapılır.
  2. Kullanılan İlaçlar: Piyasada çeşitli fungisitler bulunmaktadır. İlacın seçimi ve dozajı, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın sunduğu Bitki Koruma Ürünleri Veri Tabanı’na göre belirlenmelidir. Bakanlık Veri Tabanı’nda Fındık küllemesi (Erysiphe sp.) olarak geçmektedir. İlaçlamada sırt pülverizatörü veya hidrolik bahçe pülverizatörü kullanılabilir​ (Tarfin)​​ (HortiTurkey)​.

Fındık küllemesi ile mücadelede kullanılan başlıca fungisitler şunlardır:

  1. Sulphur (Kükürt) Bazlı Fungisitler: Kükürt bazlı fungisitler, özellikle organik tarımda yaygın olarak kullanılır. Külleme hastalığına karşı etkili olup, yaprakların alt ve üst yüzeylerine uygulanır.
  2. Difenoconazole: Bu aktif madde, çeşitli külleme hastalıklarına karşı etkili bir sistemik fungisittir. Fındık küllemesi mücadelesinde de yaygın olarak kullanılır ve genellikle önerilen dozajlarda uygulanır.
  3. Tebuconazole: Sistemik bir fungisit olan tebuconazole, külleme hastalığına karşı etkili olup, bitkinin hem içten hem de dıştan korunmasını sağlar. Genellikle yaprak uygulamaları ile kullanılır.
  4. Trifloxystrobin: Bu fungisit, külleme hastalığına karşı koruyucu ve tedavi edici etkisi olan bir maddedir. Özellikle erken dönemde uygulandığında hastalığın yayılmasını önler.
  5. Myclobutanil: Külleme hastalığına karşı etkili olan bu fungisit, sistemik özelliklere sahiptir ve bitkinin iç dokularına nüfuz ederek uzun süreli koruma sağlar.

Kimyasal Mücadelede Dikkat Edilmesi Gerekenler

  • İlaçlama Zamanı: İlk belirtiler görüldüğünde ilaçlamaya başlanmalı ve uygun aralıklarla tekrarlanmalıdır.
  • Dozaj ve Uygulama Şekli: Fungisitler, üretici firmaların ve tarım otoritelerinin önerdiği dozajlarda ve uygulama şekillerine uygun olarak kullanılmalıdır.
  • Koruyucu Önlemler: Fungisit kullanımının yanı sıra, kültürel önlemler de alınarak hastalığın yayılması minimize edilmelidir.

Bu fungisitler, fındık küllemesi ile etkili bir şekilde mücadele etmek için kullanılan başlıca kimyasal maddelerdir. Uygulamaların doğru ve zamanında yapılması, hastalığın kontrol altına alınmasında büyük önem taşır​ (Tarfin)​​ (HortiTurkey)​​ (ACARINDEX – Academic Researches Index)

Alternatif ve Biyolojik Yöntemler

  1. Bitki Aktivatorleri ve Biyolojik Fungisitler: Kimyasal mücadelenin yanı sıra, bazı bitki aktivatörleri ve biyolojik fungisitler de kullanılabilir. Örneğin, Harpin protein, Lactobacillus acidophilus maya ekstraktı, Acibenzolor-S-methyl+Metalaxyl-M gibi bileşikler biyolojik mücadelede etkilidir​ (ACARINDEX – Academic Researches Index)​

Bu yöntemlerin bir arada kullanılması, fındık küllemesi ile mücadelede en etkili sonuçları verebilir. Uygulamaların doğru zamanlarda ve uygun şekilde yapılması, hastalığın yayılmasını ve ekonomik zararları minimize etmek açısından büyük önem taşır.

Fındık küllemesi ile ilgili basında çıkan bazı önemli haberler şu şekildedir:

  1. Fındık Üretimindeki Zararlar ve Mücadele Yöntemleri: CNN Türk’te yayınlanan habere göre, fındık üretimindeki azalmaların nedenlerinden biri fındık küllemesi hastalığıdır. İl Tarım ve Orman Müdürü, bu konuda üreticilere yönelik mücadele yöntemleri hakkında bilgilendirmelerde bulunmuştur. Kimyasal ve kültürel önlemler alınarak hastalığın yayılmasının önlenmesi gerektiği vurgulanmıştır​ (CNN Turk)​.
  2. Fındık Fiyatlarında Dalgalanma: Ordu Olay Gazetesi ve Yeni Giresun Gazetesi’nde yer alan haberlere göre, fındık küllemesi nedeniyle ürün kalitesinde yaşanan düşüşler, fındık fiyatlarında dalgalanmalara yol açmıştır. Ordu ve Giresun’da fındık fiyatlarının zaman zaman yükseldiği, bazen de düştüğü belirtilmiştir​ (Ordu Olay Gazetesi)​​ (Yeni Giresun Gazetesi)​.
  3. Ekonomik Kayıplar ve Çözüm Önerileri: Karar Gazetesi’nde yer alan bir haberde, fındık küllemesi nedeniyle üreticilerin ciddi ekonomik kayıplar yaşadığı ve bu kayıpların önlenmesi için alınacak tedbirlerin önemi üzerinde durulmuştur. Uzmanlar, fındık üretiminde kaliteyi artırmak için hem kültürel hem de kimyasal mücadele yöntemlerinin bir arada kullanılmasını önermektedir​ (KARAR)​​ (KARAR)​.
  4. Türkiye Ziraat Odaları Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Arslan Soydan, fındıkta ciddi rekolte kaybına neden olan külleme hastalığına dikkat çekerek, “Bu sene de her yıl olduğu gibi külleme sıcak havaların artmasıyla fındık yapraklarında ve çotanaklarında görünmeye başladı. Kimyasal mücadele yapılan bahçelerde azalma olduğunu görüyoruz” dedi. (İHA)
  5. Üreticiye uyarı: Fındıkta külleme tehlikesi sürüyor (ORDU HAYAT)

Karadeniz Bölgesi’nin en önemli geçim kaynaklarından olan fındıkta külleme hatalığı etkisini sürdürmeye devam ediyor. Konuya dikkat çeken Türkiye Ziraat Odaları Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Arslan Soydan, üreticilerin ilaçlamayı ihmal etmemeleri gerektiğini söylenmektedir (BİRGÜN).

Bu haberler, fındık küllemesi hastalığının ekonomik etkileri ve mücadele yöntemleri hakkında kamuoyunu bilgilendirmekte ve üreticilere rehberlik etmektedir.

“Doğanın dengesini bozan her hastalık, insana mücadele ve öğrenme fırsatı sunar.”

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Bitki Sağlığı Kliniği Uygulama ve Araştırma Merkezi

X (Twitter): @bitkiklinigi @Aysunuysal2

Instagram: hmku_bisak


Odun Sirkesi: Sürdürülebilir Tarımın Yeni Yüzü

Prolignöz asit, halk arasında bilinen adıyla odun sirkesi, piroliz yöntemiyle elde edilen organik bir sıvıdır. Odun ve bitkisel atıkların yüksek sıcaklıklarda oksijensiz ortamda ısıtılması sonucu oluşur. Odun sirkesi, tarihsel olarak Asya’da özellikle Japonya ve Kore’de geleneksel tarımda yaygın olarak kullanılmıştır. Günümüzde, tarımdan sanayiye, çeşitli alanlarda uygulama bulmaktadır. Bu makalede, prolignöz asidin üretim sürecini, yurtdışı ve yurtiçi kullanımını ve tarımsal alanlardaki uygulamalarını inceleyeceğiz.

Prolignöz Asit Üretim Süreci

Odun sirkesi üretiminde kullanılan temel hammadde, odun ve bitkisel atıklardır. Üretim süreci piroliz yöntemiyle gerçekleştirilir. Piroliz, organik maddelerin yüksek sıcaklıkta ve oksijensiz ortamda ısıtılması işlemidir. Bu işlem sırasında, organik maddeler gaz, sıvı ve katı ürünlere ayrışır. Elde edilen sıvı ürün, prolignöz asit olarak adlandırılır.

Piroliz Süreci:

  1. Hazırlık: İlk olarak, hammadde seçimi ve hazırlanması gereklidir. Odun, talaş veya bitkisel atıklar belirli bir boyutta kesilir ve kurutulur.
  2. Isıtma: Hazırlanan hammadde, piroliz reaktörüne yerleştirilir. Reaktörde sıcaklık, genellikle 400-800°C arasında ayarlanır.
  3. Ayrışma: Yüksek sıcaklıkta, organik maddeler termal olarak ayrışır ve gaz, sıvı (odun sirkesi) ve katı (biyokömür) ürünler ortaya çıkar.
  4. Kondensasyon: Gaz fazı, soğutma sisteminde yoğunlaştırılarak sıvı hale getirilir ve prolignöz asit elde edilir.
  5. Toplama ve Saklama: Elde edilen odun sirkesi, uygun kaplarda toplanır ve saklanır.

Piroliz sürecinde dikkat edilmesi gereken faktörler arasında sıcaklık kontrolü, hammadde kalitesi ve reaktör tasarımı yer alır. Üretim sırasında oluşan yan ürünler, biyokömür ve pirolitik gazlar da değerlendirilebilir. Biyokömür, toprak iyileştirici olarak kullanılırken, pirolitik gazlar enerji üretiminde değerlendirilebilir.

Yurtdışı ve Yurtiçi Kullanımı

Prolignöz asit, dünyada ve Türkiye’de çeşitli alanlarda kullanılmaktadır. Dünyada; özellikle Japonya ve Güney Kore gibi ülkelerde tarımda yaygın olarak kullanılır. Bu ülkelerde yapılan araştırmalar, odun sirkesinin bitki büyümesini teşvik ettiğini, hastalıkları kontrol altına aldığını ve toprak kalitesini artırdığını göstermiştir.

Yurtdışında ayrıca, prolignöz asidin endüstriyel uygulamaları da yaygınlaşmaktadır. Odun sirkesi, doğal bir böcek ilacı ve mantar önleyici olarak kullanılmakta, aynı zamanda hayvan yemlerinde katkı maddesi olarak değerlendirilmektedir. Avrupa ve Amerika’da da odun sirkesi üzerine yapılan araştırmalar artmakta ve yeni uygulama alanları keşfedilmektedir.

Türkiye’de ise prolignöz asidin kullanımı henüz gelişme aşamasındadır. Ancak son yıllarda, tarımsal alanlarda kullanımına yönelik ilgi artmaktadır. Türkiye’de yapılan araştırmalar, odun sirkesinin bitki gelişimini desteklediğini ve toprak iyileştirme potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Türkiye’de odun sirkesinin üretimi ve kullanımıyla ilgili yasal düzenlemeler ve standartlar oluşturulmaya başlanmıştır.

Tarımsal Alanlarda Kullanımı

Prolignöz asit, tarımsal alanlarda çeşitli amaçlarla kullanılmaktadır. Bitki gelişimini teşvik etmek, hastalıklarla mücadele etmek ve toprak iyileştirmek için etkili bir araçtır.

Bitki Gelişimi ve Hastalık Kontrolü: Odun sirkesi, bitki köklerinin büyümesini teşvik eder ve bitkilerin hastalıklara karşı direncini artırır. İçeriğindeki asitler ve organik bileşikler, bitki besinlerinin alımını kolaylaştırır ve mikroorganizma aktivitesini düzenler.

Toprak İyileştirme: Toprağa uygulandığında, prolignöz asit toprak yapısını iyileştirir ve organik madde miktarını artırır. Bu da toprak verimliliğini artırır ve bitki büyümesini destekler. Ayrıca, toprağın su tutma kapasitesini artırarak kuraklık dönemlerinde bitkilerin suya erişimini kolaylaştırır.

Tarım Zararlılarıyla Mücadele: Odun sirkesi, doğal bir böcek ilacı olarak kullanılabilir. Bitkilerin üzerine püskürtüldüğünde, zararlıları uzak tutar ve bitkilerin sağlığını korur. Aynı zamanda, mantar ve bakteriyel hastalıkların yayılmasını engelleyerek ürün kayıplarını azaltır.

Çiftçiler için Pratik Uygulama Önerileri:

  • Odun sirkesi, sulama suyuna belirli oranlarda karıştırılarak bitkilere uygulanabilir.
  • Yaprak püskürtme yöntemiyle, bitki yapraklarına doğrudan uygulanabilir.
  • Toprak iyileştirme amacıyla, ekim öncesi toprağa karıştırılabilir.

Sonuç ve Gelecek Perspektifleri

Prolignöz asit, sürdürülebilir tarım ve endüstri uygulamaları için büyük bir potansiyele sahiptir. Gelecekte, odun sirkesinin yeni kullanım alanlarının keşfedilmesi ve mevcut uygulamaların optimize edilmesi, bilimsel araştırmaların odak noktası olmalıdır. Prolignöz asidin, çevre dostu ve ekonomik bir çözüm olarak, tarım ve sanayide daha yaygın bir şekilde kullanılacağı öngörülmektedir.

Bu makalede, prolignöz asidin üretim süreci, yurtdışı ve yurtiçi kullanımı ve tarımsal alanlardaki uygulamaları incelenmiştir. Odun sirkesinin, hem çevresel hem de ekonomik açıdan sürdürülebilir bir kaynak olarak önemi büyüktür. Bilimsel araştırmaların ve uygulamaların artırılmasıyla, prolignöz asidin gelecekteki potansiyeli daha da genişleyecektir.

Türkçe ve İngilizce Litaretürler

Pirolignöz asit, yaygın olarak odun sirkesi olarak bilinen ve biyokütlenin pirolizi sırasında elde edilen bir üründür. Tarımda ve çeşitli biyolojik uygulamalarda geniş bir kullanım alanı bulmaktadır. Bu asit, asetik asit, metanol ve fenol gibi çeşitli organik bileşenlerden oluşur ve biyoaktif kömür ile birlikte kullanılabilir.

Odun sirkesi, bitki hastalıklarına karşı antifungal özellikleri ile dikkat çeker. Özellikle buğday, domates, salatalık gibi bitkilerde mantar hastalıklarına karşı etkili olup, toprak nematodlarına karşı direnç sağlamaktadır. Ayrıca bitki büyümesini teşvik edici özelliklere sahiptir ve gübre kullanımını azaltarak sürdürülebilir tarım uygulamalarına katkı sağlar. Çeşitli çalışmalarda, odun sirkesinin bitki fotosentezini iyileştirdiği ve toprağın mikrobiyolojik yaşamını desteklediği gösterilmiştir​ (Home)​​ (Havatopraksu)​.

Odun sirkesi aynı zamanda hayvancılıkta da kullanılmaktadır. Kanatlı hayvanlarda ve büyükbaş hayvanlarda sindirimi iyileştirici ve yem verimliliğini artırıcı etkileri olduğu belirtilmiştir. Mantar ve virütik hastalıklara karşı da koruyucu etkileri vardır​ (Havatopraksu)​.

Özellikle, odun sirkesinin farklı kullanım oranları ve yöntemleri mevcuttur. Örneğin, 1:200 oranında seyreltilerek toprak destekleyici olarak kullanılabilirken, yaprak gübresi olarak 1:300 oranında seyreltilmiş çözeltiler tercih edilmektedir. Böcek kovucu olarak ise 1:20 oranında kullanılması önerilmektedir​ (Home)​.

Odun sirkesi ile ilgili bilimsel makalelerden bazıları, odun sirkesinin tarımda pestisitlerin yerine kullanılabilirliği ve çevresel sürdürülebilirlik açısından sağladığı avantajları incelemektedir (Home) (Home). Bu çalışmalar, odun sirkesinin gelecekte daha yaygın bir şekilde kullanılabileceğine dair önemli bulgular ortaya koymaktadır.

Odun Sirkesi: Kimyasal Bileşimi ve Biyolojik Etkiler (MDPI)

Bu çalışma, odun budama atıklarından elde edilen odun sirkesinin kimyasal bileşimini ve biyolojik aktivitelerini incelemektedir. Araştırmada, odun sirkesinin asetik asit ve fenoller gibi yüksek konsantrasyonlara sahip olduğu ve düşük konsantrasyonlarda çileklerdeki nematod enfeksiyonlarını azaltabileceği bulunmuştur. Ayrıca, zeytin sineği üzerinde repellent etkisinin olmadığı ve sera koşullarında çilek bitkilerinde yüksek konsantrasyonlarda fitotoksik etkiler gösterdiği belirtilmiştir​ (MDPI)​.

Kolza Bitkisinde Odun Sirkesi Kullanımı (MDPI)

Bu makale, odun sirkesinin bitki büyüme düzenleyicisi olarak kullanımını ele almaktadır. Araştırma, odun sirkesi püskürtmenin kolza bitkisinde mahsul verimini, yaprak alanını ve bitki başına kapsül sayısını artırdığını göstermektedir. İki yıllık bir çalışma süresince, odun sirkesi uygulanan kolza bitkilerinde tohum verimi, yaprak alan indeksi ve bitki başına kapsül sayısı kontrol grubuna kıyasla önemli ölçüde artmıştır. Ayrıca, odun sirkesi ile birlikte diğer büyüme düzenleyicilerinin kombinasyonlarının da verim ve kalite üzerinde olumlu etkileri olduğu belirtilmiştir​ (MDPI)​.

Litchi chinensis’den Odun Sirkesi (MDPI)

Bu araştırma, Litchi chinensis’den üretilen odun sirkesinin antioksidan ve antibakteriyel özelliklerini incelemektedir. Gaz kromatografisi-kütle spektrometresi (GC-MS) kullanılarak ana kimyasal bileşenler belirlenmiş ve odun sirkesinin çeşitli bakteri türlerine karşı etkinliği değerlendirilmiştir. Çalışma, odun sirkesinin yüksek antioksidan aktiviteye sahip olduğunu ve geniş bir antibakteriyel spektrumda etkili olduğunu göstermektedir​ (MDPI)​.

Permakültür Araştırma Enstitüsü (Permaculture News)

Bu makale, tarım ve hayvancılıkta odun sirkesinin pratik uygulamalarını tartışmaktadır. Özellikle, odun sirkesinin toprak kalitesini iyileştirmek, zararlıları kontrol etmek ve hayvanların sindirim sağlığını artırmak için nasıl kullanılabileceğini açıklamaktadır. Örneğin, odun sirkesi ve biyoaktif kömürün çiftlik hayvanlarının sindirim sistemine faydalı etkiler sağlayabileceği ve metan gazı üretimini azaltarak çevresel yararlar sağlayabileceği belirtilmektedir​ (Permaculture News)​.

Odun Sirkesi Üretim Teknikleri (Allen Press)

Bu makale, odun sirkesi üretim tekniklerine genel bir bakış sunmaktadır. 200 litrelik varil fırınları, Casamance taş ocakları ve hidrotermal süreçler gibi çeşitli piroligneöz sıvı elde etme teknikleri detaylandırılmaktadır. Ayrıca, odun sirkesinin rafinasyon süreci ve farklı endüstrilerdeki çeşitli uygulamaları açıklanmaktadır. Odun sirkesinin, tarım, zooteknik ve veterinerlik uygulamaları için yüksek saflık derecesine ulaşması gerektiği ve bunun için rafinasyonun önemli olduğu vurgulanmaktadır​ (Allen Press)​.

Bu kaynaklar üzerinden daha fazla bilgiye ulaşabilirsiniz:

Uysal’ın 2024 tarihli makalesi, Monilinia laxa’nın neden olduğu kahverengi çürüklük hastalığının kontrolünde odun sirkesinin etkinliğini araştırmaktadır. Çalışmada, odun sirkesinin kimyasal bileşimi ve biyolojik aktiviteleri incelenmiş ve Monilinia laxa’ya karşı potansiyel antifungal özellikleri belirlenmiştir. Araştırma, odun sirkesinin bu patojene karşı doğal ve çevre dostu bir kontrol yöntemi olarak kullanılabileceğini öne sürmektedir​​.

Daha fazla bilgi için makalenin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

Wendell Berry: “Toprak sağlığı, insan sağlığı ve çevre sağlığı birbirine bağlıdır.”

Turunçgillerde önemli bir hastalık; KANSER

Prof. Dr. Şener KURT

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi, Bitki Sağlığı Kliniği Uygulama ve Araştırma Merkezi, Antakya-HATAY

Botryosphaeriaceae familyasının türleri; özellikle Turunçgiller gibi odunsu bitki cinsleri için önemli bitki patojenleridir ve kabuk çürüklüğü, dal çürüklüğü, sakızlama, sürgün yanıklığı, geri dönüş ve meyve çürüklüğüne ve hatta koşullar hastalık gelişimine elverişli olduğunda bitkinin ölümüne neden olurlar.

Son yıllarda bölgede yürütülen araştırmalar, turunçgil üretim alanlarının yer aldığı Hatay, Adana ve Mersin illerindeki verim kayıplarının nedeni olarak fitopatojenik sorunları işaret etmektedir.

Özellikle ağaç gövdelerinde ortaya çıkan kanser belirtilerinin, esas olarak kışın odunsu bitkileri budama yaralarından enfekte ederek iletim demetlerini kolonize eden ve taksonomik olarak birbiri ile yakın ilişkili olmayan geniş bir patojen grubu tarafından oluşturulduğu kaydedilmektedir.

Bölgede son 10 yıldır turunçgil üretim alanlarında yürütülen sörveylerde, dal ve sürgünlerde geriye doğru ölüm, yapraklarda kloroz ve nekroz, yaprak dökümü ve gövde kanser belirtilerinin ortaya çıktığı gözlenmektedir.

Botryosphaeriaceae türlerinden Lasiodiplodia, Diplodia, Dothiorella, Neofusicoccum ve Neoscytalidium cinslerine bağlı birçok türün, turunçgil ağaçlarını hastalandırdığı bildirilmiştir.


Ceviz Bahçesi Tesisinde Toprak Analizi ve Sulama Suyu Analizinin Önemi

Yazar : Ziraat Mühendisi Ali Osman KABAK

Editör: Dr. Aysun Uysal

NEVŞEHİR, 15 Mart 2024

Ceviz Ülkemizin her bölgesinde yetiştiriciliği yapılmaya çalışılan önemli katma değere sahip değerli bir üründür. Ceviz yetiştiriciliğinde yeni tesis edilecek bahçelerde çeşit seçimi, iklim, topoğrafya ve çiftçi gelenekleri ne kadar önemli ise yeni tesis edilecek bahçeye ait toprağın fiziksel ve kimyasal özellikleri ile sulama suyunun kalitesi çok daha önemlidir.

Bahçe tesis edilecek bölgelerde çeşit seçimi, iklim vb. faktörlerden önce toprak ve sulama suyunun analizleri muhakkak yapılmalı ve uzman kişi ve kurumlardan gerekli değerlendirmeler için destek alınmalıdır. Ceviz yetiştiriciliğinde bölgeye en uygun çeşit seçimi yapılsa ,iklim vb. faktörler mükemmel olsa dahi toprağın tekstürünün (bünyesi)  uygun olmaması (Ağır bünyeli topraklar) bitki kök gelişimini olumsuz etkileyecektir.

Diğer taraftan toprağımızın kimyasal özelliklerinin, pH’nın yüksek olması, mineral beslenmede bozukluklara sebep olacağı gibi, kireç, tuz ve bor gibi bileşenlerin konsantrasyonun yüksekliğinde bitki büyümesini durduracak ve ölümlere sebep olacaktır. Toprağımızdaki minerallerin varlığının ne düzeyde olduğunu bilmek yapacağımız işlemlerde yol gösterici olacaktır. Toprağımızın kimyasal özelliklerinde yüksek konsantrasyonlarda olmasını istemediğimiz kireç, tuz ve bor gibi minerallerin sulama suyunda da ideal olması bitkimizin gelişimi ve verimi için son derece önem arz etmektedir ve bu değerlerden herhangi birinin toksisite yapacak oranda bulunması bitki büyüme ve gelişimini durduracak ve bitki kayıplarına sebep olacaktır.

Kıymetli üreticilerimiz; Bahçe tesisi ilk kurulum maliyeti çok yüksek olan bir işletme modeli olduğu için, işin sonunda zamanınızın, emeğinizin ve paranızın heba olmaması için, toprak ve su analizlerinizi muhakkak yaptırınız. Ürününüz bol kazancınız bereketli olsun sağlıcakla kalın.